راهنمای ایرانی

تپه حسنلو

این تپه در12 کیلومتری جنوب غربی دریاچه ارومیه در 9 کیلومتری شمال شرقی شهرستان نقده واقع شده ونام خود را از دهکده مجاورش که حسنلو نام دارد گرفته است . این تپه شامل چند دوره زندگی واستقرار از اقوام کهن تا دوره تاریخی می باشد که به صورت لایه های مختلف بر روی هم قرار گرفته اند  در اطراف تپه وبه فاصله های نزدیک آن تپه های فراوان دیگری قرار گرفته اند . به این ترتیب معلوم می گردد که بخش شمال غربی فلات ایران از تعدادی امیر نشین یا دولت شهرهای کوچک اما ثروتمند تشکیل می شده که احتمالا تپه حسنلو یکی از شهرهای عمده این امیرنشینان بوده است . تپه حسنلو تپه بزرگ ومدوری است که 20 متر ارتفاع دارد و قطر دایره آن حدود 270متر است . با انجام کاوش های باستان شناسی  بر روی این تپه اشیاء فراوانی به دست آمده که مهمترین آنها جام طلای منقوش و زیبایی است که به نام (جام حسنلو) معروف است و امروز در موزه ملی ایران نگهداری می شود . تپه حسنلو حدود قرن نهم ق.م محل سکونت اقوامی به نام (ارارتو) بوده است ...

تاریخچه حفاری

تپه حسنلو ابتدا به وسيلة يك هيات تجارتي ايراني در سال 1313 خورشيدي كاوش شد و در سال 1315 به وسيله ي سراورال اشتين انگليسي چندين گمانه در آن زده شد و مقداري هم اشيا بدست آمد. در سال 1326 يك كاوش تجارتي به وسيله ي آقاي فرهادي انجام گرفت و آقاي محمود راد بازرس فني اين حفاري بود. در سال 1338 از طرف اداره ي كل باستان شناسي آقاي مهندس علي حاكمي به اتفاق آقاي محمود راد مامور كاوش علمي در اين تپه ي باستاني شدند  و مقداري از اشيا حسنلو كه امروزه در سالن موزه ي ايران باستان ديده مي شود به وسيله ي اين هيات علمي به موزه ي تهران آورده شد. در سال 1334 شمسي يك هيت مشترك ايراني و آمريكايي به رياست دايسون در تپه ي حسنلو مشغول كاوش شد.

اين حفاري درسالهاي بعد هم ادامه يافت. از آن پس اين تپه به وسيله ي هيات مشترك ايران و آمريكا حفاري شدند و دو فصل آخر حفاري درسال 51-49 (تابستان) انجام گرفت. حفاري تپه حسنول يك حفاري كاملاٌ علمي است. براي اينكه تپه راحفاري كنند. ابتدا سطح آن را به مربعهاي متعدد به ابعاد 5*5 متر تقسيم كردند و سپس در يك سوي جدول حاصله از اعداد و در سوي ديگر از حروف الفباي انگليسي استفاده كردند. پس از اينكه 26 حروف الفباي انگليسي براي 26 ترانشه در كنار هم نامگذاري شد.  براي بار دوم اين حروف تكرار شد. مانند حروف آ.آ.  ب ب. ث ث. د د... هر كدام براي يك رديف ترانشه مورد استفاده قرار گرفت. اين عمل محل دقيق هر ترانشه و هر شي يافت شده از آن ترانشه به خوبي روشن مي گرديد. در سالهاي اول حفاري هيات مشترك ايران و آمريكا در ترانشه هاي مختلف اين تپه كار كردند و تقريباٌ محل مناسبي را براي كار دايمي هر سالة خود پيدا كردند و در همين سالها بود كه به ساختمانهاي سوختة دورة چهارم سكونت در حسنلو اقدام به حفر چاهي در مركز تپه و تقريباٌ در پست ترين قسمت تپه نمودند. اين چاه در عمق 5/17 متراز سطح b و د تپه به خاك بكر و آب رسيد و نتايج كلي زير را به دست آورد.

1-      ده دورة سكونت متمايز در اين تپه تشخيص داده شد.

2-      ضخامت لايه هاي هر دوره معلوم و در نتيجه ارتفاع تپه تا خاك بكر روشن شد.

3-      سفالهاي تمدنهاي هر دوره تعيين و شناخته شد .

 منبع : (اطاعات محلی - اینترنت- معماری مهندس فرشید فقهیی)